Vlucht geannuleerd: wat nu op KLM, Transavia en de rest

Geannuleerd? Binnen enkele minuten heb je recht op een keuze die aan de balie zelden wordt uitgelegd: volledige terugbetaling binnen zeven dagen, of een andere vlucht naar dezelfde bestemming — en dat recht staat los van compensatie, die een aparte vraag is. Verordening (EG) 261/2004 regelt dit al sinds 2004 en is onveranderd van kracht; een hervorming van die verordening is inmiddels goedgekeurd, maar treedt op zijn vroegst in 2027 in werking. Voor een annulering vandaag, in 2026, gelden dus gewoon de bekende artikelen 8 en 9.

De keuze onder artikel 8: terugbetaling of ombuiging

Bij een annulering moet de maatschappij je twee opties voorleggen, niet één. De eerste is volledige terugbetaling van het ticket, inclusief het deel van de reis dat zinloos is geworden omdat je de rest niet meer kunt of wilt gebruiken, uitgekeerd binnen zeven dagen. De tweede is ombuiging: een andere vlucht naar je eindbestemming, onder vergelijkbare omstandigheden, zo snel mogelijk, of — als dat jou beter past — op een later moment dat jij zelf kiest. De balie of de app biedt vaak alleen de eerste beschikbare ombuiging aan, alsof dat de enige weg is. Dat is niet zo: de maatschappij voert uit, maar jij kiest welk van de twee rechten je wilt.

De beslisboom in één oogopslag

Situatie	Recht	Wat je kunt eisen
Annulering zojuist gemeld, nog op de luchthaven	Artikel 8	Terugbetaling binnen 7 dagen óf ombuiging naar dezelfde bestemming
Maatschappij biedt geen redelijk alternatief	Artikel 8, zelf boeken	Vervangende reis zelf regelen, kosten achteraf terugvragen
Wachten op een oplossing, dag nog niet voorbij	Artikel 9	Maaltijden, twee gratis gesprekken, hotel bij overnachting
Annulering < 14 dagen vooraf, geen buitengewone omstandigheid	Compensatie	250, 400 of 600 euro, los van de eerste twee rechten

Deze vier rijen zijn onafhankelijk van elkaar: je kunt ombuiging kiezen, zorg krijgen tijdens het wachten, en daarna nog compensatie claimen, zonder dat het één het ander uitsluit. Veel reizigers stoppen na de eerste rij omdat de balie het daar laat bij, terwijl de andere drie net zo goed van toepassing zijn.

Wanneer je zelf mag boeken en de rekening terugstuurt

Biedt de maatschappij geen redelijk alternatief binnen een aanvaardbare termijn, dan mag je zelf een andere vlucht, trein of auto boeken en de kosten achteraf claimen. Bewaar elk bonnetje, de tekst van het annuleringsbericht en elk antwoord van de klantenservice: zonder bewijs dat het aanbod ontbrak of duidelijk onredelijk was, is een eigen boeking achteraf lastiger te verdedigen tegenover de maatschappij. Dit recht staat los van compensatie en los van de vraag of de annulering aan de maatschappij te wijten was — het gaat alleen over wie de rekening draagt als jij zelf het initiatief neemt.

Zorg terwijl je wacht: wat artikel 9 je geeft

Los van terugbetaling of ombuiging heb je recht op zorg zolang je op de luchthaven wacht: maaltijden en drinken in verhouding tot de wachttijd, een hotel en het vervoer ernaartoe als er een nacht overbrugd moet worden, en minstens twee gratis telefoongesprekken, telexen, faxen of e-mails. Dit recht geldt zodra de vertraging door de annulering boven de gebruikelijke drempels komt, en niet pas nadat iemand heeft uitgezocht of je ook compensatie krijgt. Vraag er actief om: bij een drukke balie na een golf annuleringen wordt dit zelden spontaan aangeboden, en personeel wijst er niet altijd op uit zichzelf.

Compensatie is een derde, apart recht

Compensatie — de vaste bedragen van 250, 400 of 600 euro, afhankelijk van de afstand — is een ander recht dan terugbetaling en zorg, en hangt af van hoe ver van tevoren de annulering werd aangekondigd en van de reden die de maatschappij aanvoert. Bij een annulering minder dan veertien dagen voor vertrek, zonder dat de maatschappij aantoont dat het om buitengewone omstandigheden ging, heb je in de regel ook recht op compensatie, naast terugbetaling of ombuiging en naast de zorg tijdens het wachten. De volledige uitleg van de bedragen, de uitzonderingen en wat er in de aangekondigde hervorming verandert staat in het overzicht van wat er in 2026 al vastligt en wat nog moet wachten tot 2027.

KLM en Transavia: hetzelfde recht, ander gedrag aan de balie

KLM verwerkt een ombuiging vaak automatisch via de app zodra een vlucht geannuleerd wordt, met een kant-en-klaar voorstel dat je kunt aanpassen of weigeren. Transavia vliegt met een kleiner net en minder frequenties op dezelfde route, waardoor er op de dag zelf vaak minder alternatieve vluchten beschikbaar zijn — wat de kans vergroot dat je zelf moet vragen om een ombuiging via een andere maatschappij, iets waar je altijd recht op hebt als het eigen aanbod ontoereikend is. Bij budgetmaatschappijen in het algemeen, zoals Corendon of TUI, geldt dezelfde regel: het aanbod in de app is een voorstel, geen verplichting die je moet accepteren.

De eerste vijf minuten na het bericht

Maak een foto van het annuleringsbericht met tijdstempel, vraag schriftelijk om de reden van annulering, en beslis pas daarna tussen terugbetaling en ombuiging — niet omdat snelheid niet telt, maar omdat een overhaaste keuze voor terugbetaling je soms duurder uitkomt dan wachten op een goede ombuiging. Zorg dat je bereikbaar blijft tijdens het hele proces: een databundel die al actief is voordat je landt of voordat de wifi in de terminal het weer doet, ingesteld volgens de iPhone-gids als je daarmee reist, voorkomt dat je net op het verkeerde moment geen bereik hebt om de app te checken. Voor de onderliggende regels zelf, los van de actualiteit van één annuleringsbericht, staat een breder overzicht in de veelgestelde vragen.